Përgjigjja e shkurtër
Shiko veturën në dritë dite dhe kur është e thatë. Kontrollo karrocerinë, gomat dhe motorin të ftohtë, ndize dhe shiko a fiken të gjitha dritat e panelit, bëj së paku njëzet minuta provë vozitjeje dhe krahaso numrin e shasisë (VIN) në veturë me atë në librezë. Për veturat e importuara kërko historinë e servisit. Nëse diçka nuk përputhet dhe shitësi ngutet, largohu.
Më e rëndësishmja
- Shiko veturën në dritë dite dhe të thatë: shiu dhe muzgu i fshehin gërvishtjet.
- Ndize motorin ftohtë: një motor i ngrohur fsheh nisjen e vështirë dhe tymin.
- Numri i shasisë në veturë duhet të jetë i njëjtë me atë në librezë.
Para se të nisesh
Kontrolli fillon me telefon. Kërko numrin e shasisë (VIN), fotot e librezës dhe, te veturat e importuara, historinë e servisit. Një shitës që nuk i jep këto para takimit zakonisht ka arsye. Krahaso çmimin me vlerën e tregut: një veturë shumë nën vlerën e tregut rrallë është rastësi.
Me numrin e shasisë mund të kërkosh historinë te shërbime ndërkombëtare si carVertical ose autoDNA. Ato nuk janë të plota, por shpesh tregojnë kilometra të regjistruara në vite, aksidente të raportuara ose një veturë të shitur si dëmtim. Për veturat nga Gjermania vlen më shumë libreza e servisit dhe raportet e kontrollës teknike (TÜV, Dekra e të tjerë).
Jashtë: karroceria dhe gomat
Shiko veturën në dritë dite dhe kur është e thatë. Shiu dhe muzgu i fshehin gërvishtjet, ndryshkun dhe pjesët e rilyera. Nëse shitësi ngul këmbë për mbrëmje, cakto një takim tjetër.
- Hapësirat mes pjesëve duhet të jenë të njëtrajtshme. Të pabarabarta zakonisht tregojnë riparim pas aksidenti.
- Ngjyra në dritë të pjerrët: nuancat e ndryshme tregojnë pjesë të rilyera.
- Ndryshku në buzët e dyerve, te pragjet, nën qilimin e bagazhit dhe rreth xhamit të pasmë.
- Xhamat: të gjithë duhet të kenë të njëjtin prodhues dhe vit. Një xham ndryshe mund të jetë aksident.
- Gomat: e njëjta markë në një bosht dhe jo më të vjetra se gjashtë vjet. Katër shifrat në anë tregojnë javën dhe vitin, p.sh. 2321 = java 23 e vitit 2021.
- Konsumi i gomave: nëse është i njëanshëm, ka problem me gjeometrinë ose pezullimin.
Brenda dhe nën kapak
- Timoni, pedalet dhe ndenjësja e shoferit: konsumi duhet t’u përgjigjet kilometrave.
- Dritat e panelit ndizen të gjitha kur kthen çelësin dhe fiken pas ndezjes. Nëse ndonjëra nuk ndizet fare, mund të jetë hequr me qëllim.
- Vaji: i zi është normal, si qumësht do të thotë ujë në vaj. Largohu.
- Ftohësi: pa njolla vaji sipër dhe pa erë të ëmbël në kabinë.
- Ndize ftohtë. Prek kapakun para se ta ndezësh: nëse është i ngrohtë, motori është ndezur para ardhjes tënde.
- Tymi në ndezje: nëse është i bardhë dhe i dendur, i kaltër ose i zi, çoje veturën në servis.
- Provo të gjithë xhamat, klimën, ngrohjen dhe elektronikën. Riparimet e vogla mblidhen shpejt.
Prova e vozitjes
Vozit së paku njëzet minuta, në qytet dhe në rrugë të hapur. Dëgjo zhurmat kur kthen timonin deri në fund, freno fort një herë në rrugë të lirë dhe shiko a tërhiqet vetura anash. Te marshi automatik ndërrimet duhet të jenë të buta, pa goditje. Pas provës shiko nën veturë për pika vaji ose ftohësi. Lista e plotë është te prova e vozitjes.
Dokumentet dhe statusi i doganës
- Numri i shasisë (VIN) në librezë duhet të jetë i njëjtë me atë në veturë: zakonisht poshtë xhamit të përparmë dhe në shtyllën e derës. Shenjat e gërvishtjes rreth tij janë alarm.
- Emri në librezë përputhet me letërnjoftimin e shitësit. Nëse shet dikush tjetër, kërko autorizim të noterizuar.
- Statusi: me targa RKS, me doganë ose pa doganë. Secili ka kosto tjetër deri në rrugë, shpjeguar te RKS, me doganë, pa doganë.
- Te veturat pa doganë llogarit edhe doganën me llogaritësin para se të negociosh çmimin.
Shenjat që të thonë të largohesh
| Shenja | Çka mund të jetë | Çka bën |
|---|---|---|
| Motori është i ngrohtë kur arrin | Fshehje e nisjes së vështirë ose tymit | Kërko takim të ri, me motor të ftohtë |
| Vaji si qumësht | Ujë në vaj, ndoshta guarnicioni i kokës | Largohu |
| VIN i gërvishtur ose ndryshe nga libreza | Veturë e vjedhur ose dokumente të rreme | Mos bli, njofto policinë |
| Pa histori servisi te një import i ri | Kilometrazh i kthyer | Kërko raportet e servisit dhe të kontrollit teknik (HU) |
| Shitësi refuzon kontrollën në servis | Defekt që e njeh | Largohu |
| Çmim shumë nën tregun | Dëmtim, borxh ose mashtrim | Krahaso me vlerën e tregut dhe pyet pse |
Nëse diçka nuk përputhet dhe shitësi ngutet, kjo është përgjigjja. Vetura tjetër vjen; paratë e humbura jo.
Pyetje të shpeshta
Si ta kuptoj nëse vetura ka qenë në aksident?
Shiko hapësirat mes pjesëve të karrocerisë: duhet të jenë të njëtrajtshme. Nuancat e ndryshme të ngjyrës, gjurmët e ngjyrës në gome ose në xhama dhe vidhat e prekura te kapaku dhe dyert tregojnë riparim. Një matës i trashësisë së ngjyrës, që e kanë shumica e serviseve, e konfirmon brenda pak minutash.
Si e di nëse kilometrazhi është kthyer?
Krahaso kilometrat me konsumin e timonit, pedaleve dhe ndenjëses së shoferit, dhe me librezën e servisit ose raportet e kontrollës teknike nga vendi i origjinës. Kilometrat duhet të rriten nga viti në vit. Hollësitë i gjen te kilometrazha e manipuluar.
A ia vlen kontrolla në servis para blerjes?
Po, sidomos për vetura mbi disa mijë euro. Në servis vetura ngrihet lart, ku shihen ndryshku, rrjedhjet dhe dëmtimet nga poshtë, dhe lexohen gabimet e ruajtura në kompjuterin e veturës. Kushton shumë më pak se riparimi i parë që do ta zbulonte. Një shitës i ndershëm nuk e refuzon.
Çka duhet të kontrolloj te dokumentet?
Emri në librezë duhet të përputhet me letërnjoftimin e shitësit ose me autorizimin e noterizuar. Numri i shasisë në librezë duhet të jetë i njëjtë me atë në veturë. Te veturat pa doganë kërko dokumentet e importit. Pastaj gjithçka shkon në kontratën e shitblerjes.
Sa duhet të zgjasë prova e vozitjes?
Së paku njëzet minuta, në qytet dhe në rrugë të hapur, me motorin të ftohtë në fillim. Vetëm kështu dalin në pah zhurmat, dridhjet dhe problemet e marshit. Lista e plotë është te prova e vozitjes.